* كشاورزى مكيان دوفه ( ترجمه ) [ نك : ] كشاورزى نامه * كشاورزى نامه / فلاحت / ارشاد الزراعه / كشاورزى - فارسى kesavarzi name / felahat / ersad - oz zeraa سال تأليف : 926 ق ؛ كتابشناسى : دوازده فصل و يك خاتمه كوتاه است در تربيت زمين و چگونگى كشاورزى صحيح و بهره بردارى از آنچه روئيده مىشود و روش نگاهدارى آنها . عناوين كتاب چنين است : باب اول : در سه مقدمه . باب دوم : در معرفت زراعت حبوب . باب سوم : ( در نسخه نيافتيم ) . باب چهارم : در احكام جمع كردن غلات . باب پنجم : در معرفت درخت شانيدن . باب ششم : در نشانيدن تاك و زيتون . باب هفتم : در غرس ساير اشجار . باب هشتم : در پيوند كردن اشجار . باب نهم : در چيدن و نگاه داشتن انگور . باب دهم : در زراعت بقول . باب يازدهم : در دفع حيوانات از زراعت . ( اشكورى ، احمد ) نسخه هاى خطى فراوان آن موجود است و در برخى از آنها به عنوان ارشاد الزراعه آمده است . البته غير از ارشاد الزراعه قاسم بن يوسف هروى است . طبق نسخه اى كه در كتابخانه سپهسالار 5 / 428 گزارش شده تاريخ تأليف آن اواسط ربيع الثانى سال 926 مى باشد ( محمود مرعشى ) در اين نامه كشاورزى چنان كه از فهرست آن بر مى آيد از مباحث گوناگون كشاورزى گفتگو شده و رساله بسيار خوبى است و مولف آن گويا همان احمد عطار قزوينى بوده و در گيلان بايد نوشته شده باشد و نسخه ما نسخه اصل دست اوست و تخلص شعرى او هم گويا رخشا است . فهرست بابهاى آن : 1 - در مقدمات داراى سه مقدمه ( هواو باران - ستارگان - ماه و سال ) 2 - تخم و زمين و برزگر و تخم پاشى و كود ( سماد و انبار ) 3 - دفع آفات 4 - گرد اوردن غلات 5 - درخت نشاندن 6 - نشانيدن درخت تاك و زيتون 7 - كاشتن درختهاى ديگر 8 - پيوند كردن درختان 9 - چيدن و نگاهدارى ميوه 10 - زراعت بقول 11 - جانوران موذى 12 - بقول و نباتات . تذكر : در فهرست اين نسخه از عطار قزوينى دانسته شده است كه ظاهرا با كاتب اشتباه شده چون چند نسخه ديگر موجود است كه تاريخ كتابت آن قبل از زمان عطار قزوينى است . ( على زاده ) [ كتابخانه ملى تبريز 3 / 1256 ؛ كتابخانه ملى فارس 2 / 355 ؛ دانشگاه تهران 7 / 2776 ؛ مجلس شورا